10.
Sa-bu-lôn.
Sa-bu-lôn là con thứ mười của Gia-cốp, và
thứ sáu của Lê-a, sau đó bà còn sanh thêm nàng Ði-na. Sa-bu-lôn có nghĩa là nhà
ở. Khi ông ra đời, mẹ ông nghĩ rằng cha ông sẽ ở cùng bà vì bà đã sanh đến sáu
con trai.
Ông xuống xứ Ê-díp-tô cùng các anh em và ba
người con là Sê-rết, Ê-lôn, và Gia-lê-ên. Khi rời Ê-díp-tô, chi phái nầy có
57.400 trai tráng, lần tu bộ thứ nhì tăng lên 60.500 người, là chi phái đứng
vào hàng thứ tư về dân số.
Ðịa
giới của chi phái Sa-bu-lôn không được biết một cách rõ ràng. Ðại khái,
Sa-bu-lôn được chia cho phần đất miền bắc, phía tây bắc giáp với chi phái A-se,
đông bắc có Nép-ta-li, tây nam có Ma-na-se, đông nam có Y-sa-ca. Trong lời chúc
phước, Gia-cốp mô tả Sa-bu-lôn như là “ở nơi gành biển, tức là nơi có tàu đậu, bờ cõi chạy về hướng Si-đôn” (Sáng thế ký 49:13). Lời tiên
tri nầy đã được ứng nghiệm phần nào vì Sa-bu-lôn được chia cho phần đất gần
biển Ga-li-lê và Ðịa Trung Hải, giao dịch và buôn bán với các thành trên bờ
biển. Tuy nhiên lảnh thổ Sa-bu-lôn không nằm trên bờ biển.
Người Sa-bu-lôn đã tích cực tham chiến
cùng Ba-rắc và Ghê-đê-ôn để chống lại Si-sê-ra và dân Ma-đi-an (Các quan xét
4:6-10; 5:14, 18). Khi Ða-vít lên ngôi tại Hếp-rôn, cùng với các chi phái khác
có 50.000 người Sa-bu-lôn đến giúp để chống lại vua Sau-lơ (I Sử ký 12:33, 40).
Chi phái nầy cũng đã cung ứng một quan xét
là Ê-lôn, người cai trị được 10 năm. Trong sự chia đất mới, tiên tri
Ê-xê-chi-ên đã chỉ định một phần cho Sa-bu-lôn, và trong thành Giê-ru-sa-lem
mới, cũng có một cửa mang tên chi phái nầy (Ê-xê-chi-ên 48: 26, 33).
Miền bắc chịu nhiều đau khổ vì phải tranh
chiến với người A-si-ri, cuối cùng dân sự bị bắt làm phu tù (II Các vua 15:29).
Dân ngoại vào chiếm đóng phần đất nầy, vì vậy bị coi là phần đất tối tăm, xứ
của dân ngoại. Tuy nhiên Ê-sai nói tiên tri rằng các chi phái nầy sẽ được phước
lớn: “Dân đi trong tối tăm đã thấy sự sáng lớn; và
sự sáng đã chiếu trên những kẻ ở xứ thuộc về bóng của sự chết” (Ê-sai 9:1). Sự sáng lớn ở đây
chỉ về Ðấng Christ, khi Ngài thi hành chức vụ tại thế, Ngài đã làm nhiều phép
lạ tại xứ Ga-li-lê, thuộc phần đất Sa-bu-lôn và Nép-ta-li ngày trước, nhờ đó
rất nhiều dân nơi đây trở lại đạo. Tất cả 12 sứ đồ của Ðức Chúa Jêsus đều là
người nguyên quán Ga-li-lê, thuộc lãnh thổ Sa-bu-lôn (ngoại trừ Giu-đa
Ích-ca-ri-ốt[1]). Những đồn lũy của Sa-bu-lôn cứ đứng vững
chống với người La-mã cho đến cùng.
[1] Cha của Giu-đa Ích-ca-ri-ốt là
Si-môn Ích-ca-ri-ốt. Chữ Ích-ca-ri-ốt ở đây theo tiếng Hy-bá-lai (Ish Kerioth)
có nghĩa là người từ Kê-ri-ốt, một thành về phía nam xứ Giu-đa.